فواید و مضرات الپتیکال برای لاغری و زانو درد کدامند؟

دستگاه الپتیکال چیست؟
دستگاه الپتیکال چیست؟

اگر از جمله افرادی هستید که به صورت منظم به باشگاه ورزشی می روید حتما افرادی را دیده اید که برای تناسب اندام یا کاهش وزن و غیره روی دستگاه الپتیکال تمرین می کنند، اما آیا خودتان تاکنون از این دستگاه استفاده کرده و از مزایا و معایب آن اطلاع دارید؟

در نظر بسیاری از مردم استفاده از الپتیکال تاثیر چندانی در تناسب اندام نداشته و نوعی اتلاف وقت محسوب می شود در حالی که واقعیت چیز دیگری است. اگر به آشنایی با دستگاه الپتیکال، مزایا و خطرات احتمالی استفاده از این دستگاه و تفاوت های آن با تردمیل علاقمند هستید در ادامه مطلب با کوکا همراه باشید.

الپتیکال یا اسکی فضایی چیست؟

الپتیکال دستگاه مخصوص انجام تمرینات هوازی است که دارای دو پدال و دو دسته اهرم مانند با قابلیت تنظیم سرعت، مقاومت، شیب و غیره می باشد. با استفاده از این دستگاه می توان حرکات بالا رفتن از پله ها، پیاده روی و دویدن را شبیه سازی کرده و از مزایای آن بهره مند شد که در ادامه به تعدادی از آن ها اشاره خواهیم کرد.

مزایا و فواید الپتیکال

مزایا و فواید الپتیکال برای لاغری و بدن
مزایا و فواید الپتیکال برای لاغری و سلامت بدن

1. لاغری و چربی سوزی

دستگاه الپتیکال برای سوزاندن چربی های شکمی عالی است و مخصوصا هنگامی که با برخی تمرینات وزن بدن ترکیب شود می تواند در کوچک و عضلانی شدن شکم تاثیر قابل توجهی داشته باشد.

در گذشته اعتقاد بر این بود که ورزش های استقامتی برای کالری سوزی و چربی سوزی بخصوص چربی های ناحیه شکم بهترین هستند اما به تازگی ثابت شده ورزش های هوازی از موثرترین روش های کالری سوزی حداکثر در کوتاه مدت می باشند.

هنگام کار با اسکی فضایی، شکم در وضعیت راست و عمودی قرار می گیرد مخصوصا زمانی که از تکیه گاه بازوها استفاده نمی شود و هنگام استفاده از پاها، بازوان نیز درگیر می شود که تاثیری مشابه ورزش صخره نوردی روی بدن گذاشته و به همین دلیل استفاده از الپتیکال راهی عالی برای سوزاندن کالری و از بین بردن چربی های شکمی محسوب می شود.

چربی های شکمی و چاقی منشا بسیاری از بیماری های مزمن از جمله دیابت، بیماری های قلبی و سرطان می باشند و کار کردن با دستگاه الپتیکال به دلیل ادغام همزمان چند تمرین مختلف، تاثیر قابل توجهی در آب کردن این چربی ها و کاهش وزن داشته و خطر ابتلا به این بیماری ها را کاهش می دهد.

با الپتیکال چند کالری می سوزانیم؟

برخی مطالعات نشان داده استفاده از دستگاه الپتیکال به مدت 30 دقیقه، باعث سوزاندن حدود 400 کالری در بدن می شود.

2. تقویت عضلات ضعیف پا

کار با دستگاه الپتیکال به تقویت عضلات مختلف پا کمک می کند. مطالعات نشان می دهد تاثیر الپتیکال روی ماهیچه های همسترینگ (عضلات پشت ران) و عضلات چهار سر ران نسبت به ورزش های دیگر همچون دویدن، استفاده از تردمیل و دوچرخه سواری بسیار بیشتر است.

بنابراین اگر ماهیچه های همسترینگ یا عضلات چهار سر ران ضعیفی دارید بهترین و ساده ترین راه تقویت آن ها استفاده از دستگاه الپتیکال است، بخصوص این که می توان روی این دستگاه به سمت عقب پدال زد که تاثیر آن روی تقویت همسترینگ به مراتب بیشتر از پدال رو به جلو می باشد.

یکی از نقطه ضعف های ورزش هایی همچون دویدن و دوچرخه سواری این است که روی عضلات سرین یا باسن و ماهیچه های ران بیرونی به خوبی کار نمی کند و این قسمت ها در نهایت ضعیف تر از سایر ماهیچه های پا باقی می ماند.

استفاده منظم از دستگاه الپتیکال یکی از بهترین روش ها برای جلوگیری از بروز این ناهماهنگی عضلانی می باشد.

3. دستگاهی چند منظوره

یکی دیگر از فواید عالی الپتیکال تنوع حرکات و امکان حرکت به جلو و عقب می باشد که به راحتی می توانید گروهی از تمرینات عضلانی خاص را به صورت همزمان روی آن انجام دهید.

مزیت دیگر این دستگاه امکان تنظیم شیب، سرعت و طول گام با توجه به نوع تمرینات می باشد، افراد مبتدی بهتر است از شیب کم و سرعت پایین شروع کرده در حالی که افرادی که تجربه دوی ماراتن یا صخره نوردی دارند می توانند از شیب و سرعت بیشتر استفاده کنند.

4. بهبود تعادل و حرکت

افرادی که دچار آسیب مفصل ران شده اند، کسانی که قصد عمل جراحی مفصل ران دارند یا عمل جراحی رباط صلیبی قدامی (ACL) انجام داده اند با استفاده از دستگاه الپتیکال می توانند حرکات طبیعی پیاده روی یا دو را تقلید کنند.

بسیاری از حرکات فیزیکی که ما انجام می دهیم ترکیبی از حافظه ماهیچه ها و نحوه پردازش اطلاعات در مغز می باشد و حرکات تکراری یا تقلیدی روی الپتیکال به ایجاد تعادل و حرکت طبیعی بدن کمک می کند.

تاثیر دستگاه الپتیکال برای بهبود حرکات طبیعی مفاصل ران از تاثیر پیاده روی نیز بیشتر است، به همین دلیل بسیاری از متخصصان توصیه می کنند افراد پس از عمل جراحی جدی برای ترمیم مفاصل ران و پاها از این دستگاه استفاده کنند، اگرچه قبل از هرگونه اقدام در این زمینه، نیاز به مشورت با پزشک متخصص می باشد.

5. به حداکثر رساندن تمرینات

همانطور که قبلا اشاره کردیم تمرینات الپتیکال یکی از بهترین روش ها برای به حداکثر رساندن کالری سوزی در بدن است.

مزیت دیگر این دستگاه این است که کالری سوزی را با افزایش طول گام ها بهینه می کند نه تعداد گام ها، بنابراین علاوه بر رسیدن به نتیجه بهتر، فرد گمان نمی کند تمرینات سخت تری نسبت به زمانی که با گام های کوتاه تر تمرین می کرده داشته است.

6. افزایش ظرفیت هوازی

استفاده از دستگاه الپتیکال ظرفیت هوازی را تا حد زیادی افزایش می دهد.

ظرفیت هوازی با حداکثر میزان مصرف اکسیژنی که بدن می تواند پردازش کند سنجیده می شود و افرادی که در طول فعالیت های ورزشی ظرفیت هوازی بیشتری نسبت به سایرین دارند می توانند تمریناتی با شدت بیشتر و مدت زمان طولانی تر داشته باشند.

از آن جایی که الپتیکال از انواع ورزش های هوازی است به مرور و با افزایش ظرفیت هوازی، استقامت و نیروی بدنی را افزایش خواهد داد.

7. سلامت استخوانی ماهیچه ای

کار با الپتیکال باعث تقویت استخوان ها شده و به بهبود تراکم استخوانی کمک می کند و این مزیت الپتیکال به علت انجام تمرینات تحمل وزن حین استفاده از دستگاه است زیرا در تمام مدت وزن بدن روی پاها قرار دارد و این وزن ثابت روی عضلات و استخوان ها، باعث افزایش چگالی استخوانی و رشد سلولی آن می شود.

این مزیت تمرینات الپتیکال از بروز بیماری های استخوانی و مفصلی، ضعیف شدن و شکستگی استخوان ها پیشگیری می کند.

8. سلامت قلب و ریه

دستگاه الپتیکال برای سیستم قلبی عروقی بدن بسیار مفید است زیرا باعث افزایش ضربان قلب شده و با تقویت قلب به بهبود عملکرد آن کمک می کند.

از سوی دیگر این دستگاه ظرفیت هوازی بدن را افزایش می دهد که به نوبه خود تاثیر قابل توجهی در تقویت قلب و ریه ها خواهد داشت.

9. سایر مزایا

این دستگاه به فضای زیادی نیاز ندارد و به راحتی می توانید آن را در اتاق خواب، زیرزمین یا هر جای دیگری در منزل قرار داده و بسیاری از تمریناتی که در باشگاه انجام می دهید را در منزل و با این دستگاه تمرین کنید.

استفاده از الپتیکال بسیار ساده بوده و به تنظیمات پیچیده ای نیاز ندارد.

همچنین می توانید به راحتی در حین مطالعه کتاب یا تماشای تلویزیون تمرینات خود را انجام دهید، اگرچه توصیه می شود از این کار خودداری کرده و روی تمرینات تمرکز داشته باشید.

الپتیکال و زانو درد

مضرات الپتیکال برای زانو درد
مضرات الپتیکال برای زانو درد

در صورت استفاده صحیح از دستگاه الپتیکال معمولا زانو درد ایجاد نخواهد شد و می تواند جایگزین خوبی برای فعالیت هایی همچون دویدن برای افرادی باشد که از درد زانو و مفاصل رنج می برند.

با این وجود استفاده از الپتیکال در برخی افراد از جمله کسانی که از تاندونیت پاتلا (التهاب تاندون زانو) یا مشکلاتی در ناحیه مفاصل ران رنج می برند ممکن است علائم بیماری را تشدید کرده و باعث ایجاد درد حین تمرین می شود، این افراد لازم است قبل از استفاده از دستگاه با پزشک مشورت کنند.

در برخی افراد حرکات دستگاه با حرکت طبیعی زانوها تداخل ایجاد کرده و باعث آسیب زانوها می شود.

یکی از علل شایع درد زانو حین تمرینات الپتیکال نیز شدت بیش از حد تمرینات است، به عنوان مثال اگر درد در ناحیه بالای کاسه زانو باشد ممکن است فرد دچار تاندونیتیت چهار سر ران یا التهاب تاندون چهار سر ران شده باشد. این آسیب دیدگی میان افرادی که تمرینات با سرعت بالا و ناگهانی از جمله تمرینات شدید الپتیکال انجام می دهند شایع تر است.

توجه: در صورتی که به بیماری های مفصلی و آرتریت مبتلا هستید قبل از خرید هرگونه دستگاه ورزشی با پزشک متخصص درباره ورزش مناسب برای وضعیت فیزیکی خود صحبت کنید.

باید و نبایدهای استفاده از الپتیکال

1. باور اشتباهی که بسیاری افراد دارند این است که گمان می کنند تنها با رفتن روی دستگاه الپتیکال و حرکت کردن می توانند به هدف خود برسند در حالی که کار با این دستگاه نیز به تعیین هدف، برنامه ریزی تمرینات و متعهد بودن نسبت به برنامه می باشد.

2. اگر قصد دارید از دستگاه برای قدم زدن تفریحی استفاده کنید باید سطح فشار را روی کمترین مقدار یعنی 0 تنظیم کنید در حالی که سطح فشار 10 سطح حداکثری است که در حین انجام تمرینات به نفس نفس می افتید. برای رسیدن به بهترین نتیجه باید به این اعداد و ارقام توجه داشته باشید.

3. دستگیره های دستگاه ممکن است شما را وسوسه کند که در حین تمرین همواره آن ها را گرفته و به سمت جلو خم شوید تا کار با الپتیکال راحت تر شود اما این کار باعث کاهش کارایی تمرینات شده و ممکن است به درد کمر و عدم تعادل عضلانی بدن منجر شود. از سوی دیگر این کار باعث کاهش دقت دستگاه شده و میزان کالری مصرفی را بیشتر از آن چه واقعا هست نشان خواهد داد.

4. در دستگاه الپتیکال قدرت فرد بین بالا تنه و پایین تنه تقسیم شده و برای موثر بودن تمرینات لازم است اهرم ها را بکشید و فشار دهید اما این کار باید با حفظ وضعیت درست بدن، شانه های صاف و کشیده و درگیر شدن عضلات شکمی انجام شود.

5. تمرینات الپتیکال بدون گرفتن دسته ها فاز دیگری از تمرینات است که روی استقامت پایین تنه بدن تمرکز دارد و نیاز به فعالیت و تعادل بیشتر دارد. در این حالت راست و مستقیم ایستاده، عضلات شکمی را درگیر کنید و بازوان را به سمت جلو و عقب در زاویه 90 درجه حرکت دهید، درست مانند زمانی که در حال دویدن هستید.

6. از تکرار زیاد تمرینات خودداری کنید زیرا اگرچه در روزهای اول تکرار تمرینات مشابه روزانه موثر است اما به مرور به فلات تمرین می رسید زیرا بدن انسان طوری برنامه ریزی شده که بعد از 4 تا 6 هفته با فشار جدید سازگار می شود و لازم است متغیرهای تمرینات را تغییر دهید تا کارایی کاهش پیدا نکند.

7. برای به حداکثر رساندن مزایای تناسب اندام الپتیکال از تمرینات اینتروال استفاده کنید زیرا تمرینات ثابت و ایستا کارایی را کاهش خواهد داد. بدین منظور کافیست متغیرهای الپتیکال همچون مقاومت، سرعت و حتی ارتفاع دستگاه را دستکاری کنید تا تغییرات لازم اعمال شده و تمرینات از حالت یکنواخت خارج شود. این کار علاوه بر تناسب اندام سرگرم کننده نیز می باشد.

به عنوان مثال می توانید:

هر بار 5 دقیقه اینتروال افزایش مقاومت انجام دهید.

با سرعت ثابت تمرینات را شروع کرده و به مرور سرعت و شیب دستگاه را افزایش دهید.

به مدت 2 دقیقه در سرعت پایه تمرین کرده و سپس سرعت را برای 2 دقیقه دو برابر کنید و برای 1 دقیقه ریکاوری داشته باشید و این الگو را تا زمانی که دوست دارید انجام دهید.

خلاقیت در تمرینات از خستگی فرد جلوگیری می کند. دقت کنید که آیا می توانید فاصله یا سطح استقامت خود را هر بار که با دستگاه کار می کنید بهبود ببخشید؟ لازم است با خودتان رقابت داشته باشید تا به تناسب اندام برسید.

مزایای الپتیکال نسبت به تردمیل

با هر دو دستگاه الپتیکال و تردمیل می توان تمرینات هوازی انجام داد اما استفاده از الپتیکال نسبت به دویدن روی تردمیل باعث ایجاد فشار کمتری روی زانوها، ران و کمر می شود.

برخلاف تردمیل برخی دستگاه های الپتیکال مجهز به دسته های متحرک شبیه دسته اسکی هستند که امکان فعالیت و حرکت همزمان بازوها و پاها را فراهم می کند.

در الپتیکال می توان از پدال رو به عقب نیز بهره برد که برای تقویت برخی عضلات عالی می باشد.

خطرات استفاده از الپتیکال

  • یکی از برزگ ترین خطرات استفاده از دستگاه الپتیکال فاصله افتادن میان پا و پدال است که می تواند باعث لغزش پاها شده و در حالی که پدال در حال حرکت است تماس بین پا و پدال از بین رفته و فرد از روی دستگاه سقوط کند. برای جلوگیری از این رخداد می توان از کفش های ورزشی با کف چسبنده استفاده کرده و از افزایش بیش از حد سرعت دستگاه خودداری کنید.
  • بسیاری افراد برای جلوگیری از لغزش پاها از تسمه های پا استفاده می کنند اما استفاده نادرست از این تسمه ها نیز می تواند باعث آسیب شود. اگر تسمه ها به گونه ای باشد که بتوانید بیشتر از 1 سانتی متر پای خود را به جهت های مختلف حرکت دهید ممکن است باعث لغزش پاها شود و اگر تسمه ها را بیش از حد سفت کنید گردش خون در پاها دچار اختلال شده و ممکن است دچار بی حسی شوید.
  • گاهی اوقات دستگاه دچار مشکل فنی شده و ممکن است بیش از حد سریع یا آرام حرکت کرده یا به طور ناگهانی متوقف شود که در این صورت احتمال سقوط فرد از روی دستگاه وجود دارد. حتما قبل از استفاده، از سالم بودن دستگاه اطمینان حاصل کنید.
  • تلاش برای افزایش ضربان قلب ممکن است باعث فعالیت بیش از حد شود، در این صورت ریکاوری بعد از تمرینات مشکل شده و با خستگی، کاهش عملکرد جسمانی و آسیب های فیزیکی همراه خواهد بود.
  • مانند هر تمرین ورزشی دیگر در صورتی که تمرینات الپتیکال را به درستی انجام ندهید به مرور تاثیر منفی روی بدن به جا می گذارد بنابراین حتما قبل از شروع کار با متخصص درباره طرز استفاده صحیح از دستگاه صحبت کنید.

تلفظ الپتیکال

در ایران الپتیکال به صورت اِلِپتیکال تلفظ می شود.

تلفظ صحیح انگلیسی آن به صورت ɪˈlɪptɪk(ə)l می باشد.

منبع: fitandme – greatist – stylecraze – livestrong – woman