موارد مصرف و عوارض جانبی قرص کاپتوپریل چیست؟

مضرات قرص کاپتوپریل چیست؟
موارد مصرف و عوارض قرص کاپتوپریل

موارد مصرف | نحوه مصرف | عوارض جانبی | موارد احتیاطی | تداخل دارویی| دوز مصرف | اشکال دارویی

کاپتوپریل چیست؟

کاپتوپریل خوراکی (به انگلیسی: Captopril و نام تجاری: کاپوتن) از داروهای تجویزی متعلق به کلاس دارویی مهار کننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE) است که با باز کردن عروق خونی باعث جریان بهتر خون در رگ ها شده و عمل پمپاژ خون توسط قلب را بهبود می بخشد.

این عملکرد دارو باعث کاهش فشار خون، بهبود پمپاژ خون و بهبود جریان خون در کلیه ها می شود.

موارد مصرف کاپتوپریل

کاپتوپریل برای درمان فشار خون بالا، نارسایی قلبی، مشکلات قلبی بعد از حمله قلبی و بیماری کلیوی دیابتی تجویز می شود.

این دارو ممکن است به عنوان بخشی از درمان ترکیبی استفاده شود.

نحوه مصرف کاپتوپریل

  • قرص کاپتوپریل یک قرص طولانی مدت است و در صورتی که طبق دستور پزشک مصرف نشود با خطرات جدی همراه خواهد بود.
  • در صورت عدم مصرف قرص تجویزی پزشک ممکن است وضعیت فشار خون و مشکل قلبی بدتر شود که خطر بروز حمله قلبی و سکته مغزی را افزایش می دهد.
  • از قطع ناگهانی کاپتوپریل بدون مشورت با پزشک اجتناب کنید. قطع ناگهانی دارو ممکن است باعث افزایش فشار خون شده و خطر حمله قلبی یا سکته را افزایش می دهد.
  • کاپتوپریل باید یک ساعت قبل از غذا مصرف شود، می توانید آن را خرد کرده یا بشکنید.
  • هنگام مسافرت و … قرص را به همراه داشته باشید.

عوارض جانبی کاپتوپریل

قرص خوراکی کاپتوپریل معمولا باعث خواب آلودگی نمی شود اما ممکن است باعث افت فشار خون – به خصوص در چند روز نخست درمان – شود که گاهی به احساس غش، سبکی سر یا سرگیجه منجر خواهد شد و لازم است با پزشک مشورت شود. عوامل زیر باعث خطر افت فشار خون را افزایش می دهند:

  • مایعات کافی در روز نمی نوشید
  • تعریق زیاد دارید
  • اسهال یا استفراغ دارید

از دیگر مضرات کاپتوپریل می توان به موارد زیر اشاره کرد:

عوارض جانبی شایع 

  • سرفه خشک (که بعد از توقف مصرف کاپتوپریل قطع می شود)
  • سرگیجه
  • راش های پوستی
  • احساس تغییر مزه غذاها

عوارض خفیف این دارو طی چند روز تا چند هفته کوتاه برطرف می شوند اما اگر شدید بوده و ادامه دار شوند لازم است با پزشک مشورت شود.

عوارض جانبی جدی 

در صورت مشاهده هر یک از عوارض جدی زیر سریع با پزشک تماس بگیرید، اگر احساس می کنید علائم ایجاد شده تهدید کننده زندگی هستند به اورژانس مراجعه کنید:

1. ورم ناگهانی با علائمی همچون:

  • ورم صورت، لب ها، زبان یا گلو
  • مشکل تنفسی
  • مشکل بلع
  • درد معده با یا بدون حالت تهوع یا استفراغ

2. مشکلات کلیوی با علائمی همچون:

  • خستگی
  • ورم به خصوص در ناحیه دست ها، پا یا مچ پا
  • تنگی نفس
  • افزایش وزن

سایر عوارض احتمالی

کاپتوپریل ممکن است باعث کاهش تعداد گلبول های سفید خون شود، این مسئله خطر بروز عفونت را افزایش می دهد بنابراین در صورت بروز علائم عفونت مانند تب یا گلو درد با پزشک مشورت کنید.

همه چیز درباره قرص کاپتوپریل
همه چیز درباره قرص کاپتوپریل

موارد احتیاطی مصرف کاپتوپریل

  • در صورتی که نسبت به کاپتوپریل حساسیت دارید از مصرف دوباره آن اجتناب کنید زیرا مصرف مجدد ممکن است مرگبار باشد.
  • کاپتوپریل ممکن است باعث واکنش های آلرژیک شدید و مرگبار باشد، در صورت بروز این علائم مصرف دارو را متوقف کرده و با اورژانس تماس بگیرید:

– مشکل تنفسی
– ورم در گلو یا زبان
– کهیر

  • این دارو در بدن افرادی که دچار بیماری کلیوی هستند و کلیه های آن ها به خوبی کار نمی کند ممکن است مدت زمان بیشتری باقی مانده و عوارض جانبی آن تشدید شود، در صورت ابتلا به بیماری های کلیوی قبل از مصرف دارو با پزشک مشورت کنید.
  • کاپتوپریل ممکن است باعث ورم شدید و ناگهانی صورت، بازوها، پاها، لب ها، زبان، گلو و روده شود که گاهی کشنده است. در صورت بروز ورم یا درد معده فورا با پزشک مشورت کنید زیرا ممکن است نیاز به قطع دارو و مصرف دارو برای درمان تورم داشته باشید.
  • بدن افراد مسن داروها را آهسته تر تجزیه کرده و دوز معمول دارو برای بزرگسالان ممکن است باعث افزایش بیش از حد دارو در بدن سالمندان شود، به همین دلیل ممکن است پزشک از دوز کمتر دارو شروع کرده یا از برنامه دارویی دیگری استفاده کند.

کاپتوپریل در بارداری

کاپتوپریل به دسته دارویی D تعلق دارد، به عبارت دیگر:

تحقیقات انجام شده روی انسان نشان داده این دارو ممکن است روی جنین اثر منفی داشته باشد و مصرف آن تنها در صورت نیاز و در موارد جدی زیر نظر پزشک امکان پذیر است.

بنابراین اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید حتما قبل از مصرف کاپتوپریل با پزشک درباره سایر گزینه های ممکن برای کاهش فشار خون بالا مشورت کنید.

کاپتوپریل در شیردهی

کاپتوپریل ممکن است از شیر مادر به نوزاد منتقل شود و به نوزاد آسیب برساند، بنابراین قبل از شیردهی حتما با پزشک مشورت کنید.

کاپتوپریل برای کودکان

تحقیقاتی درباره مصرف این دارو برای کودکان کمتر از 18 سال انجام نشده و نباید از این دارو در کودکان استفاده شود.

تداخل دارویی کاپتوپریل

برخی داروهایی که ممکن است با قرص کاپتوپریل تداخل داشته باشند عبارتند از:

1. ساکوبیتریل

مصرف کاپتوپریل با ساکوبیتریل که به همراه والزارتان برای درمان فشار خون بالا و نارسایی قلبی استفاده می شود خطر ابتلا به آنژیوادم (تورم جدی) را بالا می برد. از مصرف کاپتوپریل تا 36 ساعت بعد از مصرف ساکوبیتریل اجتناب کنید.

2. داروهای فشار خون بالا

مصرف همزمان کاپتوپریل با این داروها ممکن است باعث افت شدید فشار خون، بالا رفتن سطح پتاسیم خون و مشکلات کلیوی شود. برخی از این داروها عبارتند از:

مسدود کننده های گیرنده آنژیوتانسین مانند:

  • کاندسارتان
  • اپروسارتان
  • ایربسارتان
  • لوزارتان
  • اولمزارتان
  • تلمیزارتان
  • والسارتان
  • آزیلسارتان

مهار کننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین مانند:

  • بنازپریل
  • آنالاپریل
  • فوزینوپریل
  • لیزینوپریل
  • موکسی پریل
  • پریندوپریل
  • کویناپریل
  • رامی پریل
  • تراندولاپریل

توجه: آلیسکیرن نیز یک داروی فشار خون بالا است که در صورت مصرف همزمان آن با کاپتوپریل خطر افت فشار خون، سطح بالای پتاسیم و مشکلات کلیوی افزایش می یابد. در صورتی که به دیابت یا مشکلات کلیوی مبتلا هستید نباید از این دارو به همراه کاپتوپریل استفاده کنید.

3. دیورتیک ها

مصرف داروهای دیورتیک همراه با کاپتوپریل می تواند باعث افت شدید فشار خون شود.

مصرف همزمان دیورتیک های نگهدارنده پتاسیم همراه کاپتوپریل ممکن است پتاسیم خون را افزایش دهد، برخی از این داروها عبارتند از:

  • اسپیرونولاکتون
  • آمیلوراید
  • تریامترن

4. مکمل های پتاسیم و نمک های مبتنی بر پتاسیم

مصرف همزمان مکمل های پتاسیم و نمک های مبتنی بر پتاسیم و کاپتوپریل می تواند باعث افزایش سطح پتاسیم در بدن شود.

5. تثبیت کننده های خلق و خو

مصرف کاپتوپریل با برخی داروهای تثبیت کننده خلق و خو ممکن است عوارض جانبی آن ها را افزایش دهد از جمله این داروها می توان به لیتیوم اشاره کرد.

6. داروهای ضد درد

مصرف کاپتوپریل با داروهای ضد درد خاص می تواند عملکرد کلیه را کاهش دهد. برخی از این داروها عبارتند از:

  • داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن و ناپروکسن

7. داروهای پیشگیری از رد پیوند عضو

مصرف این داروها به همراه کاپتوپریل خطر ابتلا به آنژیوادم (ورم) – که نوعی واکنش آلرژیک شدید است – را افزایش می دهد. برخی از این داروها عبارتند از:

  • تمسیرولیموس
  • سیرولیموس
  • اورولیموس

8. طلا

استفاده از طلای تزریقی (سدیم اوروتیومالات) به همراه کاپتوپریل ممکن است خطر واکنش نیتریتوئید را افزایش دهد که از جمله علائم آن می توان به گر گرفتگی (گرم شدن و قرمز شدن صورت و گونه ها)، حالت تهوع، استفراغ و فشار خون پایین اشاره کرد.

توجه: موارد ذکر شده در بالا کامل نمی باشد. توصیه می شود قبل از مصرف کاپتوپریل حتما پزشک را از لیست تمام داروهای مصرفی شیمیایی و گیاهی، مکمل ها، ویتامین ها و غیره مطلع کنید.

دوز مصرف کاپتوپریل

تعیین دوز مصرف کاپتوپریل توسط پزشک به برخی عوامل بستگی دارد از جمله:

  • سن
  • نوع بیماری
  • شدت بیماری
  • سوابق پزشک
  • واکنش بدن به دوز اولیه مصرف

نکته مهم: کاپتوپریل یک داروی تجویزی است و دوز مصرف آن تنها توسط پزشک و با توجه به شرایط پزشکی بیمار تعیین می شود، از مصرف خودسرانه یا کاهش و افزایش مصرف این دارو اجتناب کنید و حتما قبل از مصرف آن – چه به صورت معمولی یا کاپتوپریل زیر زبانی – با پزشک مشورت کنید.

دوز مصرف کاپتوپریل برای فشار خون بالا

  • بزرگسالان 18 تا 64 سال

دوز معمول شروع: 25 میلی گرم 2 تا 3 بار در روز
افزایش دوز: در صورت نیاز پزشک بعد از 7 تا 14 روز ممکن است دوز را به 50 میلی گرم 2 تا 3 بار در روز افزایش دهد

  • کودکان 0 تا 17 سال

این دارو برای این گروه سنی مورد مطالعه قرار نگرفته و نباید در کودکان کمتر از 18 سال استفاده شود.

  • سالمندان 65 ساله و بالاتر

توصیه خاصی درباره این گروه سنی وجود ندارد. دوز معمول دارو در بزرگسالان ممکن است باعث افزایش بیش از حد دارو در بدن افراد مسن شود. پزشک ممکن است از دوز کمتر دارو شروع کرده یا از برنامه دارویی دیگری استفاده کند.

دوز مصرف کاپتوپریل برای نارسایی قلبی

  • بزرگسالان 18 تا 64 سال

دوز معمول شروع: 25 میلی گرم 3 بار در روز
افزایش دوز: بعد از این که دوز مصرف به 50 میلی گرم و 3 بار در روز رسید، افزایش دوز در صورت امکان تا حداقل 2 هفته به تاخیر خواهد افتاد تا پزشک از واکنش مطلوب بدن به دارو مطمئن شود. اکثر بیماران در دوز 50 یا 100 میلی گرم 3 بار در روز بهبود پیدا می کنند
حداکثر دوز: 450 میلی گرم در روز

  • کودکان 0 تا 17 سال

این دارو برای این گروه سنی مورد مطالعه قرار نگرفته و نباید در کودکان کمتر از 18 سال استفاده شود.

  • سالمندان 65 ساله و بالاتر

توصیه خاصی درباره این گروه سنی وجود ندارد. دوز معمول دارو در بزرگسالان ممکن است باعث افزایش بیش از حد دارو در بدن افراد مسن شود. پزشک ممکن است از دوز کمتر دارو شروع کرده یا از برنامه دارویی دیگری استفاده کند.

دوز مصرف کاپتوپریل برای نفروپاتی دیابتی

  • بزرگسالان 18 تا 64 سال

دوز معمولی: 25 میلی گرم 3 بار در روز

  • کودکان 0 تا 17 سال

این دارو برای این گروه سنی مورد مطالعه قرار نگرفته و نباید در کودکان کمتر از 18 سال استفاده شود.

  • سالمندان 65 ساله و بالاتر

توصیه خاصی درباره این گروه سنی وجود ندارد. دوز معمول دارو در بزرگسالان ممکن است باعث افزایش بیش از حد دارو در بدن افراد مسن شود. پزشک ممکن است از دوز کمتر دارو شروع کرده یا از برنامه دارویی دیگری استفاده کند.

نکته 1: از آن جا که کاپتوپریل از طریق کلیه ها دفع می شود اگر دچار مشکلات کلیوی هستید پزشک معمولا از دوز کمتر شروع خواهد کرد یا برنامه دارویی متفاوتی تعیین می کند.

در صورت فراموش کردن یک نوبت مصرف کاپتوپریل، به محض یادآوری نسبت به مصرف آن اقدام کنید. اما اگر زمان زیادی تا نوبت بعدی باقی نمانده از خوردن آن صرف نظر کرده و هرگز دوز یک نوبت را دو برابر نکنید.

عوارض مصرف بیش از حد کاپتوپریل

مصرف بیش از حد کاپتوپریل باعث افت شدید فشار خون می شود. در صورت اوردوز دارویی با پزشک یا مرکز اورژانس تماس بگیرید.

جایگزین کاپتوپریل

داروهای دیگری نیز برای درمان وضعیت بیماری شما وجود دارد، در مورد سایر گزینه های درمانی با پزشک مشورت کنید.

اشکال دارویی کاپتوپریل

برخی اشکال دارویی کاپتوپریل در ایران عبارت است از:

قرص کاپتوپریل 25 و 50 میلی گرم

منبع: healthline

توجه : تمامی اطلاعات این مقاله صرفا جنبه اطلاع رسانی دارد و نباید جایگزین مراجعه به پزشک متخصص شود. لطفا از مصرف هرگونه دارو بدون تجویز و نسخه پزشک جدا خودداری فرمائید.